” google_fonts=”font_family:Raleway%3A100%2C200%2C300%2Cregular%2C500%2C600%2C700%2C800%2C900|font_style:700%20bold%20regular%3A700%3Anormal”][vc_row_inner][vc_column_inner width=”1/4″]
Orijinal Dosya:
Genel Bilgiler: Birçok çalışma, Sürekli Performans Testleri’nin (CPT) MPH’ye verilen yanıtları tutarlı ve güvenilir bir şekilde takip etme niteliğini sorgulamıştır. Bu çalışmanın amacı, MOXO-CPT’yi kullanarak kısa dönem MPH kullanımının dikkatin tekli ve çoklu parametrelerinde, daha önce ilaç kullanmamış DEHB tanılı çocuklar üzerindeki etkilerini saptamaktır.
Metodlar: Çalışmada, 6 ila 12 yaş arasında olmak üzere 265 DEHB tanılı çocuk bulunmaktadır. Bütün katılımcılara iki defa CPT uygulanmıştır. Katılımcılar rastgele bir şekilde, ikinci testten önce MPH tedavisi gören müdahale grubu (245 kişi) ve ikinci testten önce herhangi bir tedavi görmeyen kontrol grubu (20 kişi) olmak üzere iki gruba bölünmüştür.
Bulgular: Müdahale grubundaki katılımcılar tüm CPT parametrelerinde ilerleme gösterirken, kontrol grubunun söz konusu parametrelerdeki performansı kötüleşmiştir. Bu farklılıkların, özellikle zamanlama ve dikkat parametreleri için belirgin olduğu görülmüştür. Bulgular, değerlendirme için daha fazla parametre kulanıldıkça CPT’nin MPH etkilerine duyarlılığının arttığını göstermiştir.
Sonuçlar: MOXO-CPT’nin, DEHB tanılı çocuklar üzerinde MPH kullanımının seçici etkilerini saptayabildiği kanıtlanmıştır. Sonuçlar, MPH’nin bireyler üzerindeki etkililik durumunun birbirinden bağımsız paremetreler yerine CPT’de bulunduğu gibi dikkat parametrelerinin bir kombinasyonuyla değerlendirilmesi gerektiğini göstermektedir.
1. Giriş
Geçmiş Çalışmalar
CPT’nin MPH etkilerini saptama niteliği üzerine yapılan çalışmaların sonuçları birbirlerinden farklıdır. Bu tutarsızlık; MPH dozajı, DEHB alt türleri ve uyarıcı karakteristikleri gibi farklı metodolojilerden kaynaklanıyor olabilir. Geçmiş çalışmalardan biri, dikkatin farklı alanlarının MPH’ye farklı şekilde yanıt verdiği sonucuna ulaşmıştır (Blum et al. 2011; Huang et al. 2007). MOXO-CPT testini kullanan geçmiş bir çalışmada da kısa dönem MPH kullanımının, çalışma öncesinde ya da çalışma sırasında ilaç kullanmamış çocukların tekli ve çoklu dikkat parametreleri üzerindeki etkileri incelenmiştir (Berger and Goldzweig 2010).
Metod
Katılımcılar: Çalışmada; 6 ila 12 yaş arasında olan, toplamda 265 çocuk bulunmaktadır. Çocuklardan 187’si (%70.57) erkek, 78’i (%29.43) ise kız çocuğudur. Tüm katılımcılar, üçüncü basamak tedavi hizmetleri veren bir hastanenin pediyatri bölümünün nörokognitif merkezindeki ayakta tedavi kliniğinden seçilmiştir.
Prosedür ve Ölçütler: Katılımcılar rastgele bir şekilde; ikinci testten önce MPH tedavisi gören bir müdahale grubu (245 kişi) ve ikinci testten önce herhangi bir müdahalede bulunulmayan kontrol grubu (20 kişi) olmak üzere iki gruba ayrılmıştır. Tüm çocuklara 15.2 dakika süren MOXO-CPT testi uygulanmıştır. MOXO-CPT testi, her biri 114 saniye süren sekiz bölümden oluşmakta ve bir hedef uyaran, bir hedef olmayan uyaran ve bir ‘boş alan’’ periyodu olmak üzere üç farklı öge bulundurmaktadır. Test, çeldirici görevi gören üç tip uyarıcı (görsel, işitsel ve görsel ile işitsel uyaranların bir kombinasyonu) bulundurmaktadır. MOXO-CPT’yi ilk kez tamamladıktan sonra, yalnızca müdahale grubundaki çocuklara çabuk salımlı tek bir doz MPH (ortalama 0.3 mg/kg vücut ağırlığı dozunda) verilmiştir. 60 dakikalık bir aradan sonra tüm katılımcılara ikinci kez MOXO-CPT testi uygulanmıştır.
| Şekil 1: MOXO CPT uyaranları |
Görsel Çeldiriciler
Şekil 2: MOXO CPT çeldiricileri
Şekil 3: MOXO CPT test izlencesi
2. Bulgular
Müdahale grubundaki katılımcılar, kontrol grubuna kıyasla doğru zamanda cevap verme ve sürdürülebilir dikkat alanlarında önemli ölçüde ilerleme göstermişlerdir. Ancak, iki grubun dürtüsellik ve hiperaktivite parametrelerindeki gelişmeleri arasında önemli bir fark bulunmamıştır. Bunun yanında, kullanılan parametre sayısı arttıkça iki grup arasında ilerleme görülen katılımcı yüzdesindeki farklılığın arttığı saptanmıştır.
| İlerleme gösteren katılımcı yüzdesi |
| Kullanılan parametre sayısı |
| Müdahale grubunun %9.8’inde ve kontrol grubunun %45’inde herhangi bir ilerleme görülmemiştir. |
Şekil 5: Kullanılan parametrelere göre ilerleme gösteren katılımcı yüzdeleri
| İlerleme gösteren katılımcı yüzdesi |
| Kullanılan parametre sayısı |
| Müdahale grubunun %9.8’inde ve kontrol grubunun %45’inde herhangi bir ilerleme görülmemiştir. |
| Şekil 5: Kullanılan parametrelere göre ilerleme gösteren katılımcı yüzdeleri |
3. Sonuçlar
- MPH ile tedavi edilen DEHB tanılı çocuklar, tüm CPT parametrelerinde herhangi bir tedavi görmeyen DEHB tanılı çocuklara kıyasla daha fazla gelişme göstermişlerdir. Gruplar arasındaki farklılıklar özellikle dikkati sürdürebilme ve doğru zamanda cevap verebilme becerilerinde belirgindir.
- Çocukların performansını değerlendirmek için daha fazla performans parametresi kullanıldıkça MOXO-CPT testinin MPH etkilerine duyarlılığının arttığı görülmüştür. İki grup arasındaki en belirgin performans farkı (10 kat daha fazla) zamanlama-hiperaktivite kombinasyonu ölçülürken gözlemlenmiştir. Sonuçlar, bireyler üzerinde MPH’nin etkililik durumunun birbirinden ayrı dikkat parametreleri yerine CPT testinde olduğu gibi dikkat parametrelerinin bir kombinasyonuyla değerlendirilmesi gerektiğini göstermektedir.